OSICZYNA
Wieś położona na wschodnim skraju gminy Skierbieszów, w obrębie Działów Grabowieckich.
W wyniku badań powierzchniowych, prowadzonych w ramach Archeologicznego Zdjęcia Polski (AZP), na terenie miejscowości nie odkryto żadnych stanowisk (punktów osadniczych)1.
Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1817 roku, kiedy należała do plebana uchańskiego jako uposażenie parafii2. Osiczyna powstała zapewne na gruntach Wolicy Uchańskiej. Spis z 1827 roku notował wieś w powiecie hrubieszowskim oraz parafii łacińskiej Skierbieszów. Liczyła wówczas 30 domów i 188 mieszkańców3. W 1845 roku istniała tu karczma, która uzyskała patent na dalsze prowadzenie wyszynku alkoholu. Osiczyna należała wtedy do gminy Wolica Uchańska4, a pod koniec XIX wieku wchodziła w skład gminy Grabowiec i parafii łacińskiej i prawosławnej w Skierbieszowie5. W 1841-1845 roku notowano we wsi 35 gospodarstw6. Przypuszczalnie cała wieś została uwłaszczona w 1864 roku.
Według spisu z 1921 roku Osiczyna liczyła 55 domów i 396 mieszkańców, w tym 5 Ukraińców7. Już w okresie międzywojennym istniała we wsi 4-klasowa szkoła, która mieściła się w parterowym budynku drewnianym zbudowanym około 1928 roku. Wówczas uczyła tutaj Helena Romańska. Jednym z nauczycieli pod koniec lat 30-tych był Ludwik Stopyra, którego rozstrzelali Niemcy podczas II wojny światowej8.
Podczas II wojny światowej Osiczyna została wysiedlona. Po wojnie życie stopniowo wracało do normy. Już w 1944 roku wznowiono naukę w tutejszej 4-klasowej szkole, a jedną z nauczycielek była Leokadia Tomaszczuk. Później podnoszono stopień organizacyjny szkoły aż do 8-klasowej. Funkcję kierownika pełnili: Helena Nazwińska, Albina Makiełła, Julian Kałuża (1953), Łyś, Kalmus, Stanisława Maciocha, Krystyna Sitarz, Halina Szala (od 1980 r.) i Małgorzata Rycak. Początkowo szkoła mieściła się w przedwojennym budynku drewnianym, a w 1962 roku oddano do użytku parterowy budynek murowany. Szkołę zlikwidowano pod koniec lat 80-tych.
W okresie powojennym do ważniejszych inwestycji we wsi należy zaliczyć elektryfikację Osiczyny w 1960 roku. W 1965 roku uworzono tutaj Kółko Rolnicze skupiające 18 członków, a pierwszym prezesem został Stanisław Wichrowski9. W latach 1970-1974 roku zastąpił go na tym stanowisku Eugeniusz Niedobit. W 1974 roku Kółko Rolnicze przejęło SKR w Skierbieszowie, a w Osiczynie pozostała flilia. Ostatecznie SKR zlikwidowano pod koniec lat 80-tych.
Do ważniejszych inwestycji we wsi należała budowa wodociągu w 1973 roku, budowa utwardzonej drogi na odcinku Lipina Stara do zabudowań w Osiczynie w poł. lat 60-tych, a na terenie wsi w 1992 roku, scalenie gruntów w latach 1992-1994 oraz telefonizacja radiowa w 2004 roku.
W 1956 roku było we wsi 74 domy i 475 mieszkańców, a na początku 2009 roku w Osiczynie mieszkało tylko 112 osób.
1 Badania powierzchniowe przeprowadził w 2002 roku mgr J. Niedźwiedź, a dokumentacja z tych badań znajduje się w archiwum WUOZ w Lublinie, Delegatura w Zamościu.
2 J. A. Wadowski, op. cit., s. 56.
3 Tabella...., t. II, s. 66.
4 DzUGL, 1845 r., s. 394.
5 SGKP, wypisy, s. 272.
6 J. Willaume, Z dziejów wsi lubelskiej przed uwłaszczeniem, „Annales UMCS”, sec. F, vol. X/1958, s. 149-150.
7 Skorowidz..., t. IV, s. 30.
8 J. Doroszewski, Szkolnictwo na Zamojszczyźnie w latach okupacji hitlerowskiej, „Rocznik Zamojski”, t. 1/1984, s. 152.
9 APZ, Akta Prezydium GRN w Skierbieszowie.
Data edycji: 2011-10-06 07:41:58
